Drukken in 5 stappen

Van het papiermagazijn tot de distributiekaaien verloopt het drukproces langs een strakke, logisch opgebouwde productielijn. Epc is sterk geautomatiseerd, heeft een hoog rendement, is ergonomisch doordacht en alert voor het milieu. De logica van een industriële drukkerij, in vijf fasen.

1. Papier

Secuur rollenspel

In het drukkersvak begint alles met papier, dat wordt geleverd in rollen. Epc verwerkt er dagelijks ettelijke tonnen. Allemaal gerecycleerd. Tussen de torens in het papiermagazijn gebeurt bijna alles automatisch: afladen, registreren, stockeren en (eventueel) terugroepen van rollen, uitpakken (semi-automatisch), wegen, voorbereiden, en ten slotte transporteren naar de rolwisselaars onder de druktorens.

Gerecycleerd

De papierrollen in het magazijn komen hoofdzakelijk uit België, Duitsland, Spanje, Centraal-Europa en de Scandinavische landen. Het gaat om 100 procent gerecycleerd papier of gecertificeerde papiersoorten (FSC of PFSC). In totaal wacht minstens 3.000 ton papier (of 2.500 papierrollen per maand) op een rit naar de rolwisselaars.

Streepjescode

Het lossen van de papierrollen gaat volledig automatisch. Dagelijks komen vier tot zes trucks hun vracht afzetten. De chauffeur koppelt de vrachtwagen aan de koppelings-schotel en bedient via een paneel naast de deur het twintig meter lange Joloda-lossysteem. Een transportband schuift onder de lading van de vrachtwagen, heft de vracht tot 1 centimeter op en trekt alle papierrollen, of zo’n 27 ton, er in één beweging uit.
Daarna scant de papierrolscanner de barcode van elke papierrol, net zoals bij een bagagecontrole in de lucht-haven. Op die manier registreert de scanner unieke gegevens zoals diameter, gewicht, lengte en breedte. Al die gegevens worden opgeslagen en later vergeleken met de informatie van het uitpakstation. Zo weet epc de exacte hoeveelheid papier per rol, alsook het verpakkings-afval per leverancier.

Meneer en mevrouw de robot

Het is redelijk uniek: een magazijn waar robots de dienst uitmaken. Iedereen zet vol respect een stap opzij als een van de zes zogenaamde AGV’s voorbijschuiven. De robots weten altijd perfect welke richting ze uit moeten. En ze kunnen nog veel meer: de specifieke staanplaats van elke afzonderlijke papierrol precies terugvinden bijvoorbeeld.
De robots werden ontwikkeld door een Fins bedrijf, zijn intelligent en naar het leven gemodelleerd. De ‘mannetjes’ doen het zware werk in het papiermagazijn, maar hebben een broertje dood aan denkwerk. De ‘vrouwtjes’ kunnen meer taken tegelijker aan, doen wat complexer denkwerk, en roepen de mannetjes te hulp als ze last van hun rug dreigen te krijgen. En ze hebben altijd gelijk. De vrouwtjes halen ongebruikte papierrollen op, voeren restbobijnen af naar de afvalcontainer en bevoorraden de rolwisselaars. Het zijn trouwens de rolwisselaars die continu en volledig automatisch de verschillende druktorens (sectie 10, 20, 30 en 40) van papier voorzien. Aanvankelijk was er enig wantrouwen over de efficiëntie en de nauwkeurigheid van de automaten. Maar na een periode van aanpassing heeft iedereen op de werkvloer de robots in het hart gesloten. Zij kregen zelfs namen: Gaston, Fons, Jos, Gaby, Aline en Mona.
Een lasergestuurd navigatiesysteem helpt de robots hun weg te vinden. Aanrijdingen zijn uitgesloten, maar er komt wel wat intimidatie bij kijken. De kolossen stoppen pas op precies 10 centimeter van een obstakel.

2. Pers KBA Cortina-waterloze offset

De Rolls-Royce onder de drukpersen

Drukken met de waterloze offsetrotatiepers KBA Cortina is eenvoudiger, milieuvriendelijker en productiever dan met een conventionele drukpers. De KBA Cortina van epc is opgebouwd uit vier secties met telkens drie compacte druktorens en één vouwapparaat. Elke toren drukt probleemloos zestien blad-zijden berliner (het formaat van Het Laatste Nieuws en De Morgen) in vier kleuren. Daarbij wordt de volledige set drukplaten van een pers in minder dan 5 minuten vervangen. Eén druktoren is uitgerust met een droogoven voor heatset. Daardoor is deze Cortina de enige krantenpers in de wereld die ook magazines op A4-formaat kan drukken. Het is de bedoeling dat het epc op termijn nog eens drie droogovens in gebruik neemt.

Een spel van kleuren

Elke druktoren beschikt over een vouwapparaat, waaruit telkens één productielijn naar de verzendingszaal loopt. Zo heeft epc in totaal vier productielijnen, die zich in evenveel kleuren (geel, groen, rood en blauw) door de enorme afwerkingshal kronkelen.

Een klein beetje warmte

Epc verbruikt jaarlijks zo’n 900.000 kilo inkt. De waterloze druktechniek maakt het ook mogelijk dat kranten en magazines met hetzelfde type inkt gedrukt worden. Bij waterloze offset wordt de factor water vervangen door warmte. De pers regelt, afhankelijk van de snelheid, de kleurdensiteit van de inkt volgens de drukkracht en de temperatuur.
Drukken via een waterloos drukprocedé heeft nog andere voordelen. Het zorgt vooral ook voor een propere en gezonde werkomgeving. Door de afwezigheid van water hangen er immers geen inktmistnevels in de drukkerij. En dat is dan weer goed nieuws voor de schoonmaak en de betrouwbaarheid van de geautomatiseerde systemen. Epc verbruikt ook tot 50 procent minder poetsdoeken dan conventionele drukkerijen. Het zenuwcentrum
De besturing van de twaalf druktorens gebeurt in één centrale ruimte. De twee bedieningstafels, die elk afzonderlijk de volledige pers kunnen besturen, regelen:

• De kleurdensiteit, via complexe temperatuursturing
• Het afstellen van snij- en kleurregister
• Starten, stoppen en snelheid van de pers
• Het beoordelen van het drukwerk onder genormeerd daglicht
• Het digitale proofingsysteem Newsway (ABB) geeftde redactie én de operator hetzelfde visuele model van wat gedrukt moet worden

Drukplaten

Tekst en beeld vertrekken bij de krantenredacties. Die sturen op het einde van een hectische werkdag hun opgemaakte pagina’s door. Voor de drukkerij begint het werk dan pas. De pagina’s worden met een fijne lasertechniek in drukplaten gegraveerd, die door de drukpers in mooie krantenpagina’s worden omgezet.
De productie van de drukplaten (ontwikkelen, plooien en sorteren) gebeurt volledig automatisch. De CTP-installatie (computer to plate) belicht tijdens een krantenproductie ongeveer 2.500 tot 3.000 platen per nacht. Daarbij krijgt elke plaat een typische, tweedimensionale barcode, zodat epc elke plaat perfect kan identificeren en volgen.
De platen worden automatisch gewisseld.

3. Afwerking

De puntjes op de i

De kranten en tijdschriften worden afgewerkt en geassembleerd in de verzendingsafdeling. Vier Ferag-lijnen voegen katernen samen of voegen bijlagen bij de hoofdkrant, en stapelen daarna alles tot één pakket.
De verzending heeft een verwerkingssnelheid van maximaal 45.000 exemplaren per uur. Voor de afwerking van magazines is dat 30.000 exemplaren per uur.
Doordat de verzending deels ontkoppeld van het drukken gebeurt, worden de machines maximaal benut.

De unidrum

De multifunctionele unidrum maakt deel uit van de Feraginstallatie en verzamelt tot vijf katernen plus een kaft. De machine is verder opgebouwd met een kaartenklever, nietmachine, stapeltoestel en opwikkelsysteem.
De machine assembleert ‘bruto gedrukte’ katernen tot een logisch samengesteld en dus leesbaar magazine, tegen een maximale snelheid van 30.000 exemplaren per uur. Wekelijks passeren hier Joepie, TV Familie, de Zone-magazines, Xtra, Nina, De Morgen Magazine en orders van externe klanten.

4. Inpakken...

Slim en stabiel stapelen

De samengestelde kranten en magazines zetten hun tocht voort naar de bundelmachines, die tot 320.000 exemplaren per uur inbinden.
Van daaruit gaat het via het FL-transportsysteem naar de palletiseerautomaten, die de bundels op pallets plaatsen. Het stapelen, inwikkelen en labelen gebeurt ook hier volledig automatisch.

Palletiseren met FLSystems

Om de gedrukte kranten en tijdschriften snel en nauw-keurig te palletiseren maakt epc gebruik van vijf Alvey’s PL800, een palletiseersysteem ontwikkeld door het in Oudenaarde gevestigde FLSystems.
Elke palletiseermachine klasseert en stapelt tot 33 gedrukte bundels per minuut. Het systeem beschikt over zogenaamde sheet dispensers, een slimme techniek die de ladingen stabiliseert. Accumulatietransportbanden regelen de toevoer van de bundels naar elke palletiseerinrichting en vangen korte stops op, waardoor de drukpers nooit stil moet vallen.
De vijf palletisers zijn gegroepeerd, om zo de supervisie en de handling van volle en lege pallets te vereenvoudigen. De interface bestaat uit een touchpanel op elke palletiseermachine. De schermen geven continu informatie over het verloop van de operaties.
De softwaremodules voor de gegevensverwerking, de tracering, opvolging en het visueel management draaien in een Windowsomgeving. Alle informatie die noodzakelijk is voor het laden en identificeren van de pallets wordt geleverd door één en dezelfde software.

5. ...en wegwezen

Vliegensvlug naar de lezer

Als de kranten eenmaal gedrukt zijn, is het zaak ze zo snel mogelijk bij de krantenwinkels en de lezer te krijgen.
Per bestemming en editie krijgen de verschillende pallets een laadzone toegewezen. Die zones verschijnen op beeldschermen, zodat de chauffeurs meteen weten welke edities ze moeten inladen.
Epc beschikt over 29 laadkades, waar elke nacht ongeveer 80 voertuigen hun vracht oppikken. De Post alleen gebruikt zes laadkades.
We hebben elke nacht rechtstreekse ritten naar het buitenland: Oostenrijk, Duitsland, Frankrijk, Nederland, Luxemburg en tijdelijk ook Italië. Andere landen – tenzij er zoals voor Turkije, Griekenland en Spanje contracten met plaatselijke drukkerijen zijn - bedienen we via TNT-vluchten uit Luik. We proberen daarbij de vroegste vluchten te nemen, vanaf 2 uur ’s nachts. We leveren ook in Zaventem aan Brussels Airlines. Die kranten moeten tegen 1 uur op de luchthaven zijn.
In België zijn er ongeveer 6.000 krantenwinkels. Daarvan bevinden er zich 4.000 in Vlaanderen en Brussel. “De distributie naar die winkels gebeurt tussen 23 en 4 uur. Ondertussen hebben we de bedeling van De Post gedeeltelijk geïntegreerd in epc. De verdeling naar alle krantenabonnees in Oost-Vlaanderen - ook naar lezers van bladen van de collega-uitgevers - loopt via het distributiecentrum van epc.